Từ định hướng chiến lược “vươn Đông, tỏa Tây” do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh trong chuyến làm việc với tỉnh, Quảng Trị đang được đặt trong một không gian phát triển mới, mang tầm kết nối khu vực và quốc tế. Phóng viên (P.V) Báo và phát thanh, truyền hình Quảng Trị đã có cuộc phỏng vấn đồng chí Hoàng Nam, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh, nhằm làm rõ nội hàm và ý nghĩa của chiến lược này đối với sự phát triển của địa phương.
● P.V: Thưa đồng chí, trong chuyến thăm và làm việc tại Quảng Trị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh định hướng "vươn Đông, tỏa Tây" của Quảng Trị. Đồng chí có thể cho biết nội hàm của định hướng này là gì?
- Đồng chí Hoàng Nam: “Vươn Đông, tỏa Tây” được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ đạo tại cuộc làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Trị ngày 29/4/2026. Theo đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã yêu cầu định vị lại không gian phát triển Quảng Trị với chiến lược “vươn Đông, tỏa Tây”.
Theo tôi hiểu, “vươn Đông, tỏa Tây” như chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước là một tư duy phát triển mới mang tầm chiến lược quốc gia, không chỉ đối với Quảng Trị mà còn đối với sự phát triển lâu dài của đất nước.
Trong đó, “Đông” được hiểu là không gian biển. Bởi Biển Đông không chỉ là không gian sinh tồn của dân tộc mà còn là nguồn lực phát triển của kỷ nguyên mới; là cửa ngõ kết nối Việt Nam với nền kinh tế toàn cầu, là nơi hội tụ các dòng chảy về thương mại, đầu tư, công nghệ, logistics và năng lượng. Đồng thời, đây cũng là địa bàn chiến lược đặc biệt quan trọng để mở rộng không gian kinh tế, củng cố quốc phòng-an ninh và nâng cao vị thế quốc gia.
Và nếu “Đông” là không gian mở ra thế giới, thì “Tây” là không gian mở rộng chiều sâu phát triển của đất nước. Đây là vùng tích tụ các nguồn lực về đất đai, năng lượng, rừng, khoáng sản...; là cầu nối giữa Việt Nam với Lào, Đông Bắc Thái Lan, tiểu vùng Mê Kông và lục địa Đông Nam Á. Quan trọng hơn, đây là không gian để lan tỏa các động lực tăng trưởng từ biển vào nội địa, miền núi, biên giới, tạo thêm dư địa phát triển, đồng thời tăng cường quốc phòng-an ninh và hợp tác quốc tế.
Vì vậy, “vươn Đông” là hướng mạnh ra biển để khai thác các lợi thế của kinh tế biển, logistics, năng lượng và hội nhập quốc tế; còn “tỏa Tây” là lan tỏa các động lực phát triển từ biển vào đất liền và mở rộng không gian liên kết với khu vực Mê Kông và lục địa Đông Nam Á.
Hai thành tố ấy tạo nên một cấu trúc phát triển thống nhất: Lấy biển làm động lực, lấy nội địa làm không gian lan tỏa, lấy liên kết vùng và hợp tác khu vực làm nền tảng để mở rộng không gian phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
● P.V: Vậy tỉnh Quảng Trị nằm ở đâu trong chiến lược “vươn Đông, tỏa Tây”, thưa đồng chí?
- Đồng chí Hoàng Nam: Có thể khẳng định rằng, Quảng Trị là một trong những địa phương hội tụ đầy đủ nhất các điều kiện để góp phần hiện thực hóa chiến lược “vươn Đông, tỏa Tây”.
Sau hợp nhất, ở phía Đông, Quảng Trị sở hữu gần 200km bờ biển với không gian biển rộng lớn và đặc khu Cồn Cỏ, 2 cảng biển nước sâu Mỹ Thủy và Hòn La, 2 cảng hàng không Đồng Hới và Quảng Trị, cùng hệ thống các khu kinh tế (KKT) ven biển, trọng điểm là KKT Đông Nam và KKT Hòn La. Ở phía Tây, Quảng Trị có hơn 400km đường biên giới và 3 cửa khẩu quốc tế Cha Lo, Lao Bảo, La Lay, kết nối trực tiếp với Lào, Đông Bắc Thái Lan và tiểu vùng Mê Kông.
Đặc biệt, Quảng Trị nằm tại điểm giao thoa giữa trục phát triển Bắc-Nam; là tỉnh đầu cầu phía Việt Nam trên Hành lang Kinh tế Đông-Tây với 3 hành lang giao thông xuyên Á chiến lược là Quốc lộ 15D, Quốc lộ 9 và Quốc lộ 12A, là khu vực có điều kiện địa hình thuận lợi bậc nhất và ngắn nhất để kết nối Biển Đông với không gian lục địa Đông Nam Á. Vị trí này tạo cho Quảng Trị vai trò vừa là cửa ngõ ra biển của các quốc gia và vùng lãnh thổ không giáp biển trong tiểu vùng Mê Kông, vừa là đầu mối kết nối giữa không gian kinh tế biển với không gian kinh tế lục địa của khu vực.
Vì vậy, Quảng Trị không chỉ là cửa ngõ chiến lược Đông-Tây và trung tâm kết nối biển của tiểu vùng Mê Kông, mà còn là địa bàn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong phát triển kinh tế, mở rộng hợp tác quốc tế, kết hợp chặt chẽ với củng cố quốc phòng-an ninh và bảo vệ chủ quyền quốc gia.
Hay nói một cách ngắn gọn, nếu Biển Đông là không gian mở ra thế giới, thì Quảng Trị chính là một trong những điểm kết nối ngắn nhất và thuận lợi nhất giữa Biển Đông với không gian lục địa Đông Nam Á trong chiến lược “vươn Đông, tỏa Tây”.
● P.V: Theo đồng chí, Quảng Trị cần làm gì để phát huy lợi thế của mình, đóng góp vào chiến lược này ở tầm quốc gia và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương?
- Đồng chí Hoàng Nam: Để hiện thực hóa tư tưởng chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về chiến lược phát triển “vươn Đông, tỏa Tây”, tỉnh Quảng Trị xác định đây không chỉ là một định hướng phát triển không gian kinh tế mà còn là cơ hội lịch sử để phát huy tối đa lợi thế địa kinh tế, địa chính trị đặc biệt của tỉnh, đưa Quảng Trị trở thành điểm kết nối chiến lược giữa Biển Đông với không gian lục địa Đông Nam Á.
Trên cơ sở đó, với sự quan tâm, hỗ trợ của Trung ương, tỉnh đã rà soát, điều chỉnh Quy hoạch tỉnh theo hướng hình thành 2 trục phát triển chiến lược Đông-Tây gắn với hành lang Bắc-Nam, tạo động lực phát triển cân bằng giữa khu vực biển và miền núi biên giới.
Đối với trục phát triển phía Đông, tỉnh tập trung phát triển không gian biển và đồng bằng ven biển trở thành cực tăng trưởng động lực. Trọng tâm là xây dựng hệ thống cảng biển nước sâu gồm cảng Mỹ Thủy và cảng Hòn La; phát triển các KKT ven biển như KKT Đông Nam Quảng Trị và KKT Hòn La; phát triển các khu công nghiệp, trung tâm năng lượng, công nghiệp chế biến, chế tạo, logistics và dịch vụ cảng biển. Đồng thời, tập trung xây dựng đặc khu Cồn Cỏ theo định hướng “mạnh về kinh tế, vững về quốc phòng-an ninh”, trở thành trung tâm du lịch biển đảo, dịch vụ hậu cần nghề cá và điểm tựa bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.
Đối với trục phát triển phía Tây, tỉnh xác định khu vực biên giới là không gian phát triển chiến lược mới. Trọng tâm là phát triển các KKT Cửa khẩu quốc tế La Lay và Cha Lo, Khu thương mại xuyên biên giới Lao Bảo; phát triển kinh tế mậu biên, logistics quốc tế, kinh tế rừng, công nghiệp chế biến lâm sản, khai thác và chế biến khoáng sản hợp lý; đồng thời bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào các dân tộc vùng biên giới. Đây sẽ là khu vực kết nối trực tiếp với Lào, Đông Bắc Thái Lan và các nước tiểu vùng Mê kông mở rộng, tạo động lực lan tỏa phát triển từ biển vào nội địa và từ nội địa ra biển.
Để kết nối hiệu quả 2 không gian phát triển này, với sự hỗ trợ của Chính phủ và các ban, bộ, ngành trung ương, tỉnh đang tập trung đầu tư hoàn thiện hệ thống hạ tầng giao thông chiến lược theo đúng tinh thần “vươn Đông, tỏa Tây”. Trong đó, Quốc lộ 15D được xác định là tuyến động mạch kết nối trực tiếp Cửa khẩu quốc tế La Lay với cảng biển nước sâu Mỹ Thủy; cao tốc Cam Lộ-Lao Bảo sẽ mở ra hành lang vận tải tốc độ cao từ biên giới đến biển; Quốc lộ 12A sẽ được nâng cấp để kết nối khu vực Cha Lo với cảng Hòn La, Chân Mây và hệ thống logistics ven biển và cùng với xu thế hội nhập, các hành lang giao thông này sẽ sớm phát triển thành các hành lang kinh tế quan trọng trong khu vực.
Tỉnh đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành các dự án hạ tầng động lực này trước năm 2030. Riêng trong giai đoạn 2026-2027 sẽ có nhiều công trình mang tính bước ngoặt được đưa vào khai thác như cảng biển Mỹ Thủy, đoạn Quốc lộ 15D kết nối cảng Mỹ Thủy với cao tốc Cam Lộ-La Sơn; sân bay Quảng Trị được đưa vào vận hành cùng với việc nâng cấp sân bay Đồng Hới sẽ tạo thành hệ thống cửa ngõ hàng không quan trọng phục vụ phát triển kinh tế của toàn vùng.
Song song với phát triển hạ tầng, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh nhằm thu hút các nhà đầu tư chiến lược trong các lĩnh vực năng lượng, công nghiệp, logistics, hạ tầng và dịch vụ chất lượng cao.
Quan điểm xuyên suốt của Quảng Trị là phát triển kinh tế phải gắn với bảo đảm quốc phòng-an ninh, bảo vệ chủ quyền biển đảo và biên giới quốc gia; kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với an sinh xã hội, bảo vệ môi trường, quốc phòng-an ninh và đối ngoại, bảo đảm phát triển nhanh nhưng bền vững.
Có thể nói, chiến lược “vươn Đông, tỏa Tây” đang mở ra cho Quảng Trị một không gian phát triển rộng lớn hơn bao giờ hết. Với tinh thần đổi mới, khát vọng vươn lên và sự quan tâm, hỗ trợ của Trung ương, sự ủng hộ, đồng hành của các địa phương, cộng đồng doanh nghiệp, Quảng Trị sẽ tiếp tục nỗ lực chuyển hóa tiềm năng thành động lực, lợi thế thành giá trị phát triển để thực hiện thắng lợi các mục tiêu mà Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh đã đề ra, đóng góp ngày càng thiết thực vào sự phát triển chung của đất nước.
● P.V: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí!
Nguồn tin: Báo Quảng Trị
