Quảng Trị có gần 225.000ha rừng trồng, trong đó điểm nhấn là khoảng 58.600ha được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững với gần 23.500ha rừng gỗ lớn, một trong những con số cao nhất khu vực miền Trung. Với lợi thế nguồn nguyên liệu đó, tỉnh Quảng Trị đang tập trung xây dựng ngành gỗ bền vững, có chứng chỉ quốc tế, gia tăng chế biến sâu. Qua đó đưa sản phẩm gỗ rừng trồng vươn ra thị trường toàn cầu.
Kết nối vùng nguyên liệu và chế biến sâu
Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường, sau khi sáp nhập, toàn tỉnh hiện có gần 225.000ha rừng trồng, tạo thành một vùng nguyên liệu liên tục, kéo dài với trữ lượng khai thác hơn 2 triệu m3 mỗi năm. Đây là ưu thế rõ rệt để tỉnh phát triển công nghiệp chế biến gỗ ở quy mô lớn, đồng thời bảo đảm nguồn cung ổn định, yếu tố quyết định để doanh nghiệp sản xuất, chế biến gỗ ký kết các hợp đồng dài hạn với đối tác nước ngoài.
Nhờ vậy, trong những năm trở lại đây, bên cạnh gỗ dăm, các doanh nghiệp chế biến đã chủ động liên kết vùng nguyên liệu, đầu tư công nghệ hiện đại và xây dựng chuỗi cung ứng ổn định, tạo động lực quan trọng cho ngành lâm nghiệp phát triển theo hướng bền vững.
Được thành lập từ năm 2005, Công ty CP Gỗ MDF VRG Quảng Trị là một trong những doanh nghiệp giữ vai trò quan trọng trong nâng cao giá trị gỗ rừng trồng của tỉnh. Hiện công ty sở hữu 2 dây chuyền sản xuất với trang thiết bị công nghệ châu Âu có tổng công suất 180.000m3 mỗi năm. Sản phẩm của công ty là ván MDF với nhiều chủng loại như: MDF E2, MDF Carb P2, HDF, HDF HMR và MDF phủ Melamine… đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước và một số nước khu vực.
Tổng Giám đốc Công ty CP Gỗ MDF VRG Quảng Trị Dương Tấn Thanh cho biết, là nhà máy chế biến quy mô lớn, MDF VRG Quảng Trị có nhu cầu nguyên liệu ổn định và liên tục. Cụ thể, chỉ tính riêng trong năm 2024, công ty thu mua gần 332.150 tấn gỗ rừng trồng phục vụ sản xuất; từ tháng 1-11/2025, sản lượng thu mua đạt khoảng 315.700 tấn. Khối lượng nguyên liệu lớn, phản ánh vai trò đầu tàu của doanh nghiệp trong tiêu thụ gỗ rừng trồng của tỉnh và tạo đầu ra ổn định cho người dân.
Theo ông Thanh, hiện sản phẩm của công ty được thị trường trong nước và nước ngoài đánh giá cao về chất lượng. Ngoài tiêu thụ trong nước, sản phẩm của công ty được xuất khẩu sang thị trường châu Á và các nước thuộc khu vực Trung Đông. “Công ty đã tích cực triển khai chuyển đổi số, áp dụng ISO 14001:2015 trong quản lý môi trường và hoàn thiện hồ sơ phù hợp với Quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu (EUDR), một bước đi quan trọng để mở rộng thị trường xuất khẩu bền vững”, ông Thanh cho hay.
Còn với Công ty TNHH Tiến Phong Cam Lộ- một trong những doanh nghiệp tiêu biểu của tỉnh trong lĩnh vực sản xuất đồ gỗ xuất khẩu. Với dây chuyền hiện đại, mỗi năm công ty chế biến khoảng 13.000 - 15.000m3 gỗ với các sản phẩm đa dạng từ giường, tủ, bàn ghế đến đồ gỗ gia dụng, đồ gỗ ngoại thất. Điểm đặc biệt là toàn bộ sản phẩm của công ty đều được xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Đức, Pháp, Ba Lan, Tây Ban Nha, Hoa Kỳ và Canada; có mặt trong các hệ thống phân phối lớn như IKEA, Metro... Doanh thu hằng năm đạt từ 9-10 triệu USD, tạo việc làm ổn định cho hơn 400 lao động.
Phó Giám đốc Công ty TNHH Tiến Phong Cam Lộ Tạ Văn Hiển cho biết, để xuất khẩu đồ gỗ vào thị trường châu Âu, Hoa Kỳ, công ty đã đầu tư nhà máy đạt chứng nhận CoC, BSCI, QMI và nhiều tiêu chuẩn quốc tế khác. Đặc biệt, công ty đã ký kết hợp tác với các đơn vị trồng rừng gỗ lớn có chứng chỉ FSC trong tỉnh. Đây chính là yếu tố then chốt, bảo đảm nguồn nguyên liệu hợp pháp, ổn định lâu dài.
“Trước đây, chúng tôi chủ yếu nhập gỗ từ nơi khác vì gỗ keo tràm tại địa phương chưa đáp ứng được tiêu chuẩn. Nhưng khi diện tích rừng gỗ lớn, rừng theo tiêu chuẩn FSC gia tăng, doanh nghiệp đã có nguồn nguyên liệu ổn định, giảm chi phí vận chuyển, tăng khả năng cạnh tranh hàng xuất khẩu. Trong thời gian tới, chúng tôi dự kiến sẽ ký kết hợp đồng liên kết, thu mua với các đơn vị, hợp tác xã ở phía Bắc Quảng Trị để mở rộng sản xuất”, ông Hiển cho biết thêm.
Hoàn thiện chuỗi giá trị, mở rộng rừng chứng chỉ
Những chuyển động rõ nét từ phía doanh nghiệp đã tạo cú hích quan trọng để vùng nguyên liệu rừng trồng của tỉnh thay đổi theo hướng chuẩn hóa và bền vững hơn. Từ chỗ trồng dày, thu hoạch sớm, nhiều hộ đã mạnh dạn chuyển sang trồng thưa, kéo dài chu kỳ, chăm sóc theo quy trình và áp dụng tỉa thưa định kỳ để tăng đường kính thân, hướng đến giá trị cao hơn.
Bên cạnh đó, ngày càng có nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã và nhóm hộ trồng rừng chủ động xây dựng phương án quản lý rừng bền vững, tham gia chứng chỉ FSC và liên kết với cơ sở chế biến để ký hợp đồng tiêu thụ dài hạn. Điều này không chỉ giúp nâng giá bán gỗ so với thị trường truyền thống mà còn tăng tính ổn định trong sản xuất, đặc biệt trong bối cảnh ngành gỗ chịu tác động lớn từ biến động thị trường quốc tế.
Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Phan Văn Phước, việc mở rộng diện tích rừng có chứng chỉ bền vững đang trở thành hướng đi tất yếu khi các thị trường châu Âu, Hoa Kỳ và Nhật Bản liên tục siết chặt các quy định về minh bạch chuỗi cung ứng, đặc biệt là Quy định chống phá rừng của EUDR dự kiến áp dụng toàn diện trong thời gian tới. Bên cạnh đó, tỉnh cũng xác định đầu tư hạ tầng lâm nghiệp là nhiệm vụ trọng tâm. Việc nâng cấp các tuyến đường vào khu vực rừng trồng phía Tây, mở rộng hệ thống bãi tập kết lâm sản, cải thiện năng lực vận chuyển và kết nối với cảng biển sẽ giúp giảm chi phí logistics, một trong những yếu tố ảnh hưởng lớn đến giá thành của ngành gỗ.
“Với định hướng phát triển rừng bền vững, nâng cao chất lượng vùng nguyên liệu, hoàn thiện hạ tầng và thúc đẩy chế biến sâu, tỉnh đang dần hình thành một chuỗi giá trị gỗ khép kín. Những bước chuyển mạnh mẽ từ người trồng rừng, hợp tác xã đến doanh nghiệp chế biến cho thấy ngành gỗ rừng trồng của tỉnh đã sẵn sàng để mở rộng quy mô, nâng chất lượng và vươn ra thị trường quốc tế”, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Phan Văn Phước khẳng định.
Song song với đó, Đề án nâng cao năng suất giống lâm nghiệp giai đoạn 2025-2030 đặt mục tiêu tăng diện tích rừng thâm canh, sử dụng giống nuôi cấy mô và giống hom chất lượng cao, giúp năng suất rừng trồng tăng ổn định qua từng năm. Nhiều mô hình ứng dụng giống mới cho hiệu quả cao đang được nhân rộng, tạo cơ sở để rút ngắn thời gian sinh trưởng nhưng vẫn bảo đảm đường kính thân theo yêu cầu của chế biến sâu. Tỉnh cũng khuyến khích phát triển đồng bộ các lâm sản ngoài gỗ như tre, nứa, lá nón, nhựa thông, song mây… theo hướng hình thành vùng nguyên liệu tập trung, gắn với chuỗi chế biến nhằm đa dạng hóa sản phẩm. Đây là hướng đi quan trọng để mở rộng thêm sinh kế cho người dân miền núi, giảm áp lực lên rừng tự nhiên và gia tăng giá trị tổng thể của ngành lâm nghiệp.
Nguồn tin: Báo Quảng Trị
