Khi nhiễm COVID-19, bất kỳ ai hay lứa tuổi nào đều có khả năng diễn biến nặng và đều có thể tử vong. Thực tế ngay từ đầu vụ dịch, tại Vũ Hán đã ghi nhận bác sĩ Lý Văn Lượng mới 34 tuổi vẫn bị tử vong...
Ngày 24/5, Bộ Y tế công bố bệnh nhân nữ 38 tuổi tử vong do COVID-19, là công nhân khu công nghiệp.
Chẩn đoán tử vong: Sốc nhiễm khuẩn trên bệnh nhân viêm phổi do SARS-CoV-2, biến chứng suy hô hấp tiến triển ARDS.
Trước đây chúng ta đã trải qua 3 làn sóng dịch COVID-19. Làn sóng đầu tiên từ với chủng virus nguyên phát từ Vũ Hán (Trung Quốc) có một số bệnh nhân nặng nhưng chưa có tử vong.
Làn sóng thứ 2 ở Đà Nẵng vẫn với chủng virus đó nhưng bùng phát trong bênh viện gây ra 35 ca tử vong ở những bệnh nhân rất nặng và có nhiều bệnh nền.
Làn sóng thứ 3 ở Hải Dương với biến chủng Anh chủ là yếu, mặc dù số người mắc khá lớn nhưng hầu hết ở những người trẻ, số ca nặng không nhiều và không có ca tử vong.
![BSCKII. Nguyễn Trung Cấp - Phó Giám đốc BV Bệnh Nhiệt đới TW.](http://media.xanhx.vn/storage/newsportal/2021/5/25/9610/BSCKII.-Nguyen-Trung.jpg)
Vậy những trường hợp trẻ, khỏe mạnh liệu khi mắc COVID-19 có đáng lo không? Và người ta thường hay nói tuổi cao, có bệnh lý nền là yếu tố nguy cơ tử vong của bệnh COVID-19 thực chất nghĩa là gì?
Người quá lớn tuổi có thể tự nhiên mất mà không do bệnh lý gì (chết già). Nên khí nhiễm COVID-19 cộng thêm chết do bệnh lý (chết bệnh) thì tỷ lệ tử vong đương nhiên sẽ tăng cao hơn ngươi trẻ. Hơn nữa diễn biến COVID-19 ở người già cũng phức tạp và điều trị khó khăn hơn người trẻ tuổi nhiều.
So sánh giữa nguy cơ tử vong của các nhóm bệnh nhân khác nhau, các nhà thống kê thường dùng khái niệm Tỷ xuất chênh (Odd Ratio- OR) để đo lường sự tác động của các yếu tố đến các nguy cơ mắc bệnh hay tử vong.
Thống kê trên 64.781 bệnh nhân mắc COVID-19 nặng tại 592 bệnh viện tại Mỹ năm 2020 cho thấy: Tỷ lệ tử vong chung ở các bệnh nhân mắc COVID-19 nặng khoảng 20,3%. So với nhóm 18-34 tuổi thì nguy cơ tử vong của nhóm bệnh nhân trên 80 tuổi tuổi có tỷ xuất chênh OR=16,2.
![](http://media.xanhx.vn/storage/newsportal/2021/5/25/9610/Z2511109095353_E5404.jpg)
So với người khỏe mạnh thì nhóm bệnh nhân có bệnh tiểu đường có nguy cơ tử vong cao hơn với tỷ xuất chênh OR=1,9. Diễn giải thô sơ ra có nghĩa là: Nếu mỗi 100 bệnh nhân nặng trẻ khỏe có khoảng 20 người tử vong, thì nhóm 100 bệnh nhân trên 80 tuổi sẽ tử vong khoảng 80 người.
Cùng lứa tuổi, nhóm bình thường tử vong 20 người thì nhóm có có bệnh tiểu đường sẽ tử vong cỡ độ 32 người.
Như vậy là khi nhiễm COVID-19, bất kỳ ai hay lứa tuổi nào đều có khả năng diễn biến nặng và đều có thể tử vong. Thực tế ngay từ đầu vụ dịch, tại Vũ Hán đã ghi nhận bác sĩ Lý Văn Lượng mới 34 tuổi vẫn bị tử vong.
Sau đó một loạt những người nổi tiếng khỏe mạnh như nữ cầu thủ Elham Sheikhi của Iran tử vong ở tuổi 23, lực sĩ Victor Luna ở Brazil, qua đời vì COVID-19 ở tuổi 37, lực sĩ đa tài Dmitriy Stuzhuk ở Ukraina, một người không chịu tin rằng có bệnh COVID-19 đã qua đời vì chính bệnh này ở tuổi 33.
Nguy cơ tử vong của bệnh nhân mắc COVID-19 phụ thuộc vào nhiều yếu tố
Trước hết là cơ địa, tuổi tác, các bệnh lý kèm theo và khả năng miễn dịch giúp cơ thể chống đỡ bệnh tật. Sau nữa phụ thuộc vào diễn biến và độc lực của từng chủng virus. Nó cũng phụ thuộc nhiều vào khả năng chẩn đoán, điều trị của các thầy thuốc, khả năng cung cấp về giường bệnh, nhân lực, oxy, thuốc men và trang bị hồi sức cấp cứu của hệ thống y tế. Thực tế tại Ấn Độ hiện nay cho thấy khi hệ thống y tế bị quá tải thì không thể đảm bảo được việc điều trị có hiệu quả.
Hiện chúng ta đang đối mặt với làn sóng dịch thứ 4, chủ yếu do chủng Ấn độ gây ra. Vụ dịch này có quy mô và tính phức tạp cao hơn các vụ dịch trước vì nó bùng phát cả ở trong những bệnh viện, nơi có nhiều người bệnh nặng, nhiều bệnh lý nền, cả ở trong cộng đồng nhiều dịa phương, cả ở trong các khu công nghiệp lớn. Đến nay đã ghi nhận 2 ca tử vong đầu tiên và đang còn rất nhiều bệnh nhân nặng.
Đặc điểm diễn biến bệnh do chủng virus mới này còn đang cần nghiên cứu tiếp. Nhưng để hạn chế tỷ lệ tử vong, chúng ta không chỉ lưu tâm đến nhóm bệnh nhân có tuổi, có bệnh nền mà còn phải đảm bảo việc điều trị tốt cho cả nhóm người trẻ khỏe.
Điều đó đòi hỏi phải nâng cao chất lượng chẩn đoán, điều trị ở tất cả các tuyến, ưu tiên nguồn lực, đảm bảo cung cấp đầy đủ thuốc, vật tư hóa chất và trang thiết bị phục vụ công tác khám và điều trị.
Và hơn hết, mỗi người đều phải thực hiện tốt các biện pháp phòng bệnh như thực hiện thông điệp 5K của Bộ Y tế, tuân thủ các chỉ định cách ly giãn cách khi được yêu cầu để hạn chế số người mắc không vượt quá khả năng đáp ứng của hệ thống điều trị.
Tiểu ban Điều trị chiều 19/5 cho biết, cả nước hiện có hơn gần 1.770 bệnh nhân đang điều trị tại 72 cơ sở y tế. Trong số này có 57 bệnh nhân tiên lượng nặng, 58 ca phải thở oxy, 9 ca thở máy không xâm nhập, 20 ca nguy kịch phải thở máy, điều trị tích cực và 3 ca đặt ECMO.
![](http://media.xanhx.vn/storage/newsportal/2021/5/25/9610/Z2511109096753_A3dad.jpg)
Tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương cơ sở 2, nơi đang điều trị cho 416 bệnh nhân (khoảng 25% tổng bệnh nhân cả nước). Trong đó có 41 ca tiến triển nặng lên, 28 ca tiên lượng rất nặng. Về tình trạng lâm sàng, 24 ca nặng phải thở oxy; 6 ca thở máy không xâm nhập; 18 ca thở máy, điều trị tích cực; 2 ca ECMO.
Điều đáng nói, trong số các ca bệnh trở nặng nhanh, rồi diễn tiến nặng dần trở thành nguy kịch, có không ít bệnh nhân là người trẻ tuổi.
Hiện Bệnh viện này có 4 bệnh nhân dưới 50 tuổi diễn biến nặng, phải thở oxy lưu lượng cao; 6 bệnh nhân thở máy, 1 bệnh nhân ECMO. Đặc biệt, trong số những ca nặng này không ai có bệnh lý nền.
(Nguồn: SK & ĐS)